Plastik nie do pieca, piec nie do plastików!
Przypominamy mieszkańcom, by zamiast spalać, segregowali odpady.

Sezon grzewczy w pełni, a mieszkańcy wielu miejscowości już próbują „łapać oddech”. A to w związku z problem zanieczyszczenia powietrza. Świadomość negatywnych skutków spalania odpadów, w tym m.in. tworzyw sztucznych, w piecach czy przydomowych kotłowniach jest bowiem w społeczeństwie ciągle bardzo niska.

Nie spalaj plastików – powstające w dymie pyły i szkodliwe substancje to zagrożenie dla ludzi i środowiska. Zbieraj plastikowe odpady selektywnie – to cenny surowiec do recyklingu. -To komunikaty ze spotu, który w tym tygodniu pojawił się w środkach komunikacji publicznej wielu miast Polski od Szczecina po Śląsk. Dlaczego? Ponieważ spalanie odpadów w domowych piecach stanowi jedną z głównych przyczyn złego stanu powietrza w naszym kraju. Plastics Europe Polska już po raz kolejny podejmuje ten ważny temat w kampanii informacyjnej.

Europejskie statystyki po raz kolejny pokazały, że Polacy oddychają powietrzem bardzo złej jakości, zwłaszcza w sezonie grzewczym. Poprzez naszą kampanię przypominamy mieszkańcom, że odpady tworzyw są zbyt cenne, by je marnować. To wartościowy surowiec do recyklingu. Tymczasem przez brak efektywnej segregacji śmieci „plastiki” wciąż trafiają na wysypiska, czy do domowych palenisk. Spalane tam w niekontrolowany sposób, a więc na przykład w zbyt niskiej temperaturze, przyczyniają się do powstawania smogu. Nagłaśniamy te przekazy już od kilku lat, ponieważ mamy świadomość, jak ważna dla zmiany nawyków jest długoterminowa edukacja.

Wszyscy mieszkańcy powinni mieć świadomość, że nie ma racjonalnego uzasadnienia dla spalania odpadów w przydomowych piecach i kotłowniach. W obecnym systemie gospodarowania odpadami w Polsce każdy płaci za odbiór odpadów, spalanie śmieci nie zmniejszy wydatków gospodarstwa domowego. „Plastiki”, czyli odpady tworzyw sztucznych, są często spalane w domowych piecach ze względu na wysoką wartość opałową tego materiału, dlatego przez niektórych może zostać uznany za dobrą alternatywę dla innego opału. Niemniej spalając plastik nie tylko marnujemy surowiec do recyklingu, ale także emitujemy do powietrza pyły i inne szkodliwe substancje, przyczyniając się do zwiększenia zanieczyszczenia powietrza w najbliższym otoczeniu, szkodząc zdrowiu swojemu i sąsiadów.

Odpady tworzyw to wartościowy materiał, który poprzez recykling mechaniczny można ponownie wykorzystać do wyprodukowania nowych wyrobów. W ten sposób, realizowana jest podstawowa zasada zrównoważonego rozwoju – racjonalne wykorzystanie zasobów. W Polsce, mimo zmian w prawodawstwie zainicjowanych kilka lat temu, nie widać jednak zdecydowanych postępów w zagospodarowaniu odpadów. Wg GUS-u, w Polsce w roku 2020 zebrano ok. 13,1 mln ton odpadów komunalnych, z czego z gospodarstw domowych ok. 11,3 mln ton. W ocenie ekspertów branży odpadowej ilość wytwarzanych odpadów komunalnych jest jednak o kilka milionów ton wyższa niż dane podawane przez GUS.

Brakujące ilości to śmieci porzucone w środowisku, zarówno przez mieszkańców, jak i nieuczciwych przedsiębiorców oraz spalanie odpadów w gospodarstwach domowych. Większość odpadów komunalnych zbierana jest w postaci odpadów zmieszanych, a tylko 38% w zbiórce selektywnej, gdzie oddzielnie gromadzi się odpady z różnych materiałów (np. oddzielnie zbierane odpady szkła, papieru, tworzyw sztucznych).

Taka zbiórka selektywna, za którą w zasadzie odpowiedzialni są mieszkańcy segregując odpady już u siebie w domach, to pierwszy etap do uzyskania jakościowo dobrych surowców na potrzeby recyklingu. Zatem im więcej odpadów w gospodarstwach domowych jest segregowanych i im lepsza jakość tej zbiórki selektywnej, tym więcej dobrych jakościowo surowców wtórnych do ponownego użycia zostanie wytworzonych przez recyklerów. W odniesieniu do odpadów tworzyw sztucznych niestety tylko ok. 447 tys. ton rocznie zbiera się poprzez zbiórkę selektywną (dane GUS za 2020 r.), co stanowi mniej niż 25% odpadów tworzyw zawartych w odpadach komunalnych.

Niestety w Polsce podstawowym sposobem zagospodarowania odpadów tworzyw sztucznych jest ciągle składowanie – w roku 2018 na wysypiska trafiło ponad 800 tys. ton odpadów tworzyw co stanowi 42%. Recyklingowi poddano 27%, a procesom odzysku energii w instalacjach przemysłowych – ok. 31% 6.

Pamiętajmy, im mniej odpadów tworzyw sztucznych trafi do domowych kotłów i pieców, tym więcej ma szansę trafić do recyklingu i zyskać drugie życie, jako materiał do produkcji nowych, użytecznych artykułów.

Plastik nie do pieca, piec nie do plastików